Leerklimaat binnen het opleidingsinstituut voor medische vervolgopleidingen in de sociale geneeskunde

Informatie
Auteurs
Jacobi
Uiters
van Heukelom
Organisatie
NSPOH (Netherlands School of Public and Occupational Health)
Congres
Toekomstbestendig onderwijs: op naar een duurzame planeet - Congres 2026
Context / probleemstelling of aanleiding

Context/probleemstelling of aanleiding:
<b>Achtergrond</b>
Het belang van de sociale geneeskunde, waar artsen werken op het snijvlak van medische zorg en maatschappelijke context, groeit. Aios tot arts Maatschappij & Gezondheid, Bedrijfsarts, of Verzekeringsarts leren het praktische deel van het vak bij de praktijkinstelling en de theoretische achtergronden bij het opleidingsinstituut. Het leerklimaat van beide organisaties is bepalend voor de professionele ontwikkeling van de aios. Het leerklimaat bij de praktijkinstellingen is al eerder onderzocht, maar over ervaringen binnen de opleidingsinstituten is weinig bekend.
<b>Doelstelling</b>
Het doel van dit onderzoek was inzicht te krijgen in de ervaringen van aios sociale geneeskunde met het leerklimaat op het opleidingsinstituut, om aanknopingspunten te vinden voor versterking van een duurzaam en stimulerend leerklimaat.
Beschrijving van de interventie/innovatie:
<b>Methode</b>
Alle aios, die in de afgelopen 12 maanden minstens één lesdag bij NSPOH volgden, kregen een vragenlijst. Het betrof aios uit de profiel- of 2<sup>e</sup> fase opleiding tot arts Maatschappij & Gezondheid, aios Verzekeringsgeneeskunde en aios Bedrijfsgeneeskunde. Voor vergelijkbaarheid is de vragenlijst zoveel mogelijk gebaseerd op die van de Registratiecommissie Geneeskundige Specialismen (RGS) en de De Jonge Specialist (DJS), die het leerklimaat van praktijkinstellingen evalueerden.
Ervaringen/analyse van de implementatie:
<b>Resultaten</b>
In totaal vulden 172 (voormalig) aios de vragenlijst in. Dit betrof 35 verzekeringsartsen , 39 bedrijfsartsen, 15 forensisch artsen, 37 artsen met een profielopleiding KNMG en 58 artsen Maatschappij & Gezondheid (2<sup>e</sup> fase M&G), van wie 11 ook aangaven de 1<sup>e</sup> fase bij de NSPOH te hebben afgerond.
De meeste aios ervaren een veilig en ondersteunend leerklimaat. Gemiddeld werd het cijfer 8 gegeven. Slechts vijf aios (2,9%) beoordeelden het leerklimaat met een onvoldoende.
Ongewenste gedrag betrof vooral minachting en niet serieus genomen worden. De instituutsopleider werd meestal gezien als de juiste persoon om dit te melden. Veel aios waren onbekend met andere meldpunten, zoals de onafhankelijke vertrouwenspersoon van de NSPOH of de praktijkinstelling. Aios gaven aan behoefte te hebben aan meer intervisie, coaching en zicht op een duurzame inbedding van hun rol binnen het brede zorglandschap.
Lessons learned (implicaties voor de praktijk):
Het leerklimaat bij opleidingsinstituut NSPOH wordt zeer positief beoordeeld, maar er is ook ruimte voor verbetering, vooral in bejegening tijdens de lessen. Kennisverbetering is wenselijk met betrekking tot de verschillende instanties waar ervaren onveiligheid gemeld kan worden. Door te investeren in een veilig en duurzaam leerklimaat – waarin naast vakinhoudelijke ontwikkeling, ook werkplezier, zingeving en loopbaanontwikkeling centraal staan – kan het opleidingsinstituut nog beter bijdragen aan langdurige inzetbaarheid en motivatie van aios en artsen in dit werkveld.
Referenties (max. 2):

Banner
Banner
Banner

‘Zie de mens’ – ontmoet, leer en inspireer tijdens het NVMO Congres 2027 in Groningen.

19, 20 en 21 mei in Martiniplaza Groningen