Digitaal simulatieleren als katalysator voor toekomstbestendige wijkverpleging: oefenen met gespreksvoering over zelfredzaamheid en zorgtechnologie

Informatie
Auteurs
Edwin van Adrichem
Gijs Terlouw
Sarah Walburg
Organisatie
Hanze University of Applied Sciences
NHL Stenden University of Applied Sciences
Congres
Toekomstbestendig onderwijs: op naar een duurzame planeet - Congres 2026
Context / probleemstelling of aanleiding

Context/probleemstelling of aanleiding:
Wijkverpleegkundigen spelen een cruciale rol bij het bevorderen van zelfredzaamheid en het inzetten van zorgtechnologie om zelfstandig thuis wonen te ondersteunen. Het voeren van betekenisvolle, persoonsgerichte gesprekken hierover blijkt echter uitdagend voor verpleegkundestudenten en beginnende professionals, die hier tijdens hun opleiding vaak beperkt op worden voorbereid. Daardoor ontwikkelen zij soms onvoldoende communicatieve vaardigheden en krijgen ze een onvolledig beeld van het beroep van wijkverpleegkundige. Er is behoefte aan onderwijsinterventies die studenten in een veilige setting laten oefenen met dergelijke gesprekken. Digitaal simulatieonderwijs biedt hiervoor kansen en heeft aantoonbaar positieve effecten op besluitvorming, kritisch denken en klinische competenties van (toekomstige) verpleegkundigen (Zhao et al., 2024). Daarnaast fungeert het als katalysator voor de inzet van zorgtechnologie in de prakijk.
Beschrijving van de interventie/innovatie:
Het onderzoeksproject vindt plaats binnen de Academische Werkplaats Wijkverpleging-Noord (AWW-N), in samenwerking met Future Proof Nurses (FPN). In dit kader is een studentopdracht uitgezet waarbij verpleegkundestudenten, in co-creatie met ervaren wijkverpleegkundigen, een leerscenario ontwikkelen gericht op gespreksvoering over zelfredzaamheid en de toepassing van zorgtechnologie in de wijkverpleging. Deze samenwerking waarborgt een actuele en authentieke inhoud. Het scenario omvat een realistische cliëntcasus waarin de student een gesprek voert over het gebruik van zorgtechnologie ter ondersteuning van de zelfredzaamheid. Het ontwerp richt zich op psychologische fidelity: een geloofwaardige leerervaring waarin levensechte interacties en emoties centraal staan, meer dan op fysieke nabootsing van de praktijk (Kuipers et al.,2019). Het scenario wordt zo vormgegeven dat het breed toepasbaar is binnen verschillende digitale simulatietools (zoals DialogueTrainer) en een immersieve, interactieve oefenomgeving biedt.
Ervaringen/analyse van de implementatie:
Dit onderzoeksproject bevindt zich in de ontwerp- en uitvoeringsfase, waarin scenario-ontwikkeling centraal staat. Er zijn nog geen resultaten over leeruitkomsten beschikbaar, maar eerste ervaringen wijzen op sterke betrokkenheid en herkenning bij studenten en wijkverpleegkundigen. In de co-creatiefase zijn ontwerpkeuzes gemaakt zoals het opnemen van herkenbare uitdagingen en het inbouwen van keuzemomenten om verschillende gespreksuitkomsten te verkennen. Door deze keuzes te baseren op bestaande kennis wordt de kans op impact al in een vroeg stadium vergroot.
Lessons learned (implicaties voor de praktijk):
Co-creatie tussen praktijk, onderwijs en onderzoek, zoals binnen de AWW-N, lijkt een krachtige didactische aanpak. Gezamenlijke ontwikkeling van leersituaties leidt tot realistische en betekenisvolle leerervaringen die nauw aansluiten bij de praktijk. Authenticiteit en geloofwaardige dialoog blijken belangrijker voor studentenbetrokkenheid dan technologische verfijning. Dit sluit aan bij eerder onderzoek dat benadrukt dat effectieve simulaties vooral mentaal en emotioneel overtuigend moeten zijn. In de volgende fase van het project wordt onderzocht hoe dit scenario kan worden ingebed in het curriculum en welke effecten het heeft op gespreksvaardigheden, reflectief vermogen en beroepsbeeldvorming van verpleegkundestudenten.
Referenties (max. 2):
Zhao, W., Xu, M.-M., Tian, Q., Han, Y.-J., Wang, Z.-Q., & Zhang, W. (2024). <i>The Impact of Simulation-Based Learning on Nursing Decision-Making Ability: A Meta-Analysis</i>. Clinical Simulation in Nursing, 93, 101576. https://doi.org/10.1016/j.ecns.2024.101576
Kuipers, D. A., Terlouw, G., Wartena, B. O., Prins, J. T., & Pierie, J. P. E. N. (2019). <i>Maximizing authentic learning and real-world problem-solving in health curricula through psychological fidelity in a game-like intervention: Development, feasibility, and pilot studies</i>. Medical Science Educator, 29(1), 205–214. https://doi.org/10.1007/s40670-018-00670-5

Banner
Banner
Banner

‘Zie de mens’ – ontmoet, leer en inspireer tijdens het NVMO Congres 2027 in Groningen.

19, 20 en 21 mei in Martiniplaza Groningen