Context / probleemstelling of aanleiding

Context/probleemstelling of aanleiding:
De Step-Back-Weeks (SBWs) zijn terugkerende onderwijsweken binnen de bacheloropleiding Zorg, gezondheid en samenleving (ZGS) aan de Universiteit Utrecht. Gedurende de gehele bachelor wordt elke onderwijsperiode van acht weken gevolgd door een SBW. SBWs zijn oorspronkelijk ontworpen als momenten van reflectie en verdieping, waarin studenten de ruimte krijgen om stil te staan bij hun persoonlijke en professionele ontwikkeling, maar ook om maatschappelijke thema’s vanuit diverse invalshoeken te verkennen en interdisciplinaire samenwerking te oefenen, waarbij het meestal een koppeling heeft met het voorgaande onderwijs. In praktijk leken studenten deze doelen niet te herkennen.
Beschrijving van de interventie/innovatie:
Dit vormde de aanleiding tot een grondige herziening. De herziening had als insteek om per jaar een coördinator aan te stellen om zo meer samenhang tussen de verschillende SBW te creëren. Daarnaast wilden we onderwijs ontwikkelen waarbij er meer aandacht kwam voor de begeleiding van de student in zijn ontwikkeling van zelfinzicht, maatschappelijke betrokkenheid en professionele identiteit. We hebben gekozen om elk studiejaar een centrale focus te geven: ‘Ik als mens’ (jaar 1), ‘Ik in de samenleving’ (jaar 2) en ‘Ik als professional’ (jaar 3). Door thematische aansluiting met blokken, maar ook binnen de SBWs, en door inhoudelijke expertise (gastdocenten) binnen te halen hoopten we dichter bij het oorspronkelijke ontwerp te komen. De SBWs bevatten veel interactieve werkvormen en excursies en gastdocenten zoals een oceanograaf en een filosofisch practicus, waardoor kritisch denken, creativiteit en samenwerking worden gestimuleerd. De ‘inner development goals’ vormen het uitgangspunt voor de vaardigheden die tijdens de SBWs worden geoefend.
Ervaringen/analyse van de implementatie:
Momenteel voeren we de herinrichting uit. De eerste evaluaties tonen aan dat studenten de SBWs nu als leerzamer ervaren. De koppeling met actuele maatschappelijke thema’s vergroot de relevantie van het onderwijs. Door de interactieve en creatieve werkvormen, die minder de nadruk leggen op kennisretentie, zijn de SBWs vooral ervaringsgericht. Voor zowel studenten als docenten is het nog wennen aan de manier waarop de leeropbrengsten van dit type onderwijs zichtbaar worden, terwijl daar wel behoefte aan lijkt te bestaan bij de studenten. Met invoering van de longitudinale opdracht hopen we dit op te vangen. De invoering van de coördinatoren heeft geleid tot een efficiëntere samenwerking met zowel docenten als coördinatoren onderling. De aanpassingen zullen we cyclisch evalueren en bijstellen samen met de studenten voor structurele verbeteringen in coördinatie, communicatie en afstemming.
Lessons learned (implicaties voor de praktijk):
De SBWs laten potentie zien tot een krachtig leerinstrument waarbij reflectie, actualiteit en professionele ontwikkeling centraal staan en met behulp van creatieve werkvormen die helpen om out-of-the-box te denken. Hiermee hopen we bij te dragen aan de vorming van kritische, veerkrachtige en maatschappelijk betrokken zorgprofessionals.
Referenties (max. 2):
https://innerdevelopmentgoals.org/resources/