Context / probleemstelling of aanleiding

Context/probleemstelling of aanleiding:
Het doel van de minor Amsterdam Global Health aan de Vrije Universiteit Amsterdam is om studenten inzicht te geven in de verbanden tussen de gezondheidsuitdagingen in hun lokale stad en die in de globaliserende wereld, met specifieke aandacht voor ongelijkheden. Passend bij de doelstellingen van deze minor was er behoefte aan onderwijs dat zich richt op Planetary Health gerelateerde onderwerpen in relatie tot rechtvaardigheid en ongelijkheid. We beschrijven het ontwerp van een dagdeel Planetary Health-onderwijs voor deze minor. Dit onderwerp is essentieel in de opleiding geneeskunde, omdat bepaalde ziektes gelinkt kunnen worden aan specifieke klimaat- en omgevingsfactoren of vaker zullen voorkomen door veranderende milieuomstandigheden. Bovendien worden mensen met een lage sociaal-economische status vaker getroffen door deze ontwikkelingen (Atwoli et al. 2021). Leerdoelen van het door middel van co-creatie ontworpen onderwijs zijn:
Na dit onderwijs kan de student.
Oplossingen bedenken voor Planetary Health-problemen waarin (on)gelijkheid wordt meegenomen, en hier kritisch op reflecteren; daarbij maakt de student onderscheid tussen klimaatadaptatie en klimaatmitigatie;Oplossingen voor Planetary Health-problemen ontwerpen op verschillende niveaus (individueel, collectief, provinciaal, nationaal, Europees);De verantwoordelijkheid van de toekomstige arts herkennen om bij te dragen aan gezondheid en rechtvaardigheid binnen de context van Planetary Health.
Beschrijving van de interventie/innovatie:
Het ontwikkelde onderwijs bestaat uit drie onderdelen:
1. Kennisdeel: Een inleidend interactief werkcollege over Planetary Health en ongelijkheid: de gezondheidsrisico’s van klimaatverandering, de klimaatcrisis als ongelijkheidscrisis en de rol van de arts.
2. Vaardigheden trainen en resultaten delen: Praktijkopdracht voor studenten: Het ontwerpen van een mitigatie- en adaptatieoplossing voor een Planetary Healthprobleem dat in een stadsdeel van Amsterdam speelt. Hierin moeten studenten het aspect van gelijkheid meenemen. Studenten presenteren hun resultaten door middel van een poster of powerpointpresentatie aan elkaar.
3. Afsluitend reflecteren aan de hand van een interactief werkcollege Planetary Health over astma en ongelijkheid in de praktijk van een kinder IC-arts.
Dit onderwijs wordt getoetst door middel van feedback op de praktijkopdrachten en open vragen in de schriftelijke minortoets.
Ervaringen/analyse van de implementatie:
Het onderwijs is in het studiejaar 2024/2025 geïmplementeerd en werd zeer positief gewaardeerd door de studenten vanwege de concrete praktijkvoorbeelden en het handelingsperspectief dat hen geboden werd. Aan de hand van verkregen feedback is het onderwijs over duurzaamheid uitgebreid in het studiejaar 2025/2026 van één naar drie dagdelen, met als nieuwe onderdelen onder andere “duurzaam voorschrijven” en “grote vervuilers”. Er wordt verder gewerkt aan een opbouwende lijn van dit onderwijs in deze minor.
Lessons learned (implicaties voor de praktijk):
Deze actieve werkgroepvorm, gekenmerkt door duidelijke instructies en een centrale praktijkopdracht die wordt ingeleid en afgesloten met een interactief werkcollege, is effectief, bevordert actieve participatie en wordt door studenten positief beoordeeld.
Referenties (max. 2):
Atwoli, L. et al. (2021). Call for Emergency Action to Limit Global Temperature Increases, Restore Biodiversity, and Protect Health. <i>Alpha psychiatry</i>, <i>22</i>(6), 1–3. https://doi.org/10.1530/alphapsychiatry.2021.21060921