Context / probleemstelling of aanleiding
Thema:
Arts-patiënt communicatie is een kerncompetentie voor artsen. In de medische opleidingen ligt de nadruk vaak op het leren van generieke communicatievaardigheden zoals samenvatten of gevoelsreflecties geven. Echter, onderzoek laat zien dat communicatie sterk afhankelijk is van de context: arts-, patiënt- en consultfactoren spelen een rol. Denk aan een patiënt die breed uitweidt terwijl het spreekuur al uitloopt. Het kan een uitdaging zijn voor artsen om communicatie af te stemmen op wat nodig is in een situatie als deze. In het huidige medische communicatieonderzoek en onderwijs zien we dan ook een verschuiving van de aandacht van generieke communicatievaardigheden naar vaardige communicatie<sup>1</sup>: flexibel inspelen op wat in het moment nodig is. Dit vraagt om inlevingsvermogen, afstemming en reflectie op de effectiviteit van communicatie.
Doel:
In deze workshop krijgen deelnemers inzicht in de kerningrediënten voor het leren van vaardige communicatie in de medische (vervolg)opleiding. We bespreken uitdagingen, delen concrete tools die het leren van vaardige communicatie ondersteunen en oefenen met de toepassing daarvan in de eigen (onderwijs)praktijk. Onderzoeks- en praktijkinzichten worden hierbij verbonden met concrete, toepasbare strategieën en tips die direct inzetbaar zijn in het onderwijs en op de werkplek. De workshop wordt verzorgd door een multidisciplinair team bestaande uit een docent, arts in opleiding (AIOS), opleider, onderwijskundige en onderzoeker, zodat deelnemers er in uiteenlopende contexten mee aan de slag kunnen.
Doelgroep:
Docenten, (klinische) begeleiders, (onderwijskundige) onderzoekers, studenten, AIOS, onderwijsmanagers/coördinatoren en onderwijsontwikkelaars.
Opzet: activiteiten en opbrengst:
Deelnemers krijgen middels diverse interactieve werkvormen inzicht in de achtergronden en toepassingen van vaardige communicatie. We verkennen wat vaardige communicatie inhoudt, welke kerningrediënten eraan ten grondslag liggen (zoals karakteristieken, leerprocessen en randvoorwaarden), en welke leerthema’s in de praktijk aan bod komen. Samen reflecteren we op de toepasbaarheid en uitdagingen voor studenten, AIOS, opleiders en docenten. We demonstreren hoe de aangereikte tools inzetbaar zijn bij het observeren van consulten tijdens het werkplekleren en onderwijs, onder meer aan de hand van een leergesprek tussen AIOS en opleider. In groepsopdrachten werken deelnemers met authentieke casussen om de toepasbaarheid van de tools in hun eigen setting te verkennen. De workshop sluit af met praktische tips om deelnemers te ondersteunen bij het versterken van vaardige communicatie in het onderwijs en werkplekleren.
Referenties (max 2.):
1. Verheijden M, Giroldi E, van den Eertwegh V, et al. Identifying characteristics of a skilled communicator in the clinical encounter. Med Educ. 2023 May;57(5):418-29.
2. Verheijden M, Timmerman A, de Buck D, et al. Unravelling the art of developing skilled communication: a longitudinal qualitative research study in general practice training. Adv Health Sci Educ Theory Pract. 2025 Sep;30(4):1231-55.
Max aantal deelnemers :
50