Context / probleemstelling of aanleiding
Context/probleemstelling of aanleiding:
Onderzoek van De Geneeskundestudent naar uurbesteding tijdens de coschappen beschrijft dat de norm van gemiddeld maximaal 46 uur/week stelselmatig wordt overschreden.<sup>1,2</sup> Omdat deze uitkomst niet overeenkomt met de uren in de coassistentenroosters, richt dit onderzoek zich op de objectieve uurbesteding (uren per week) met daarbij ook de ervaren studiedruk.
Beschrijving van de interventie/innovatie:
Alle masterstudenten Geneeskunde VU werden uitgenodigd om een online vragenlijst in te vullen over uurbesteding en studiedruk. Uurbesteding werd gemeten door te vragen naar start- en eindtijd op de coschaplocatie en het aantal uren zelfstudie in de afgelopen week. Studiedruk werd op een ordinale schaal uitgevraagd (veel te laag/tamelijk laag/passend/tamelijk hoog/veel te hoog).
In totaal vulden 499 (42% respons) studenten de vragenlijst in. De gerapporteerde gemiddelde totale uurbesteding bedroeg 45,2 uur/week: 41,3 uur op locatie en 3,9 uur zelfstudie. De belasting varieerde van 37 uur in het voorbereidende onderwijs tot 49,7 uur in het senior coschap. Meer dan de helft (52%) ervoer de studiedruk als (veel te) hoog; voor 39% was de studiedruk passend.
Ervaringen/analyse van de implementatie:
De gemiddelde totale uurbesteding van 45,2 uur/week bleef binnen de gestelde landelijke norm van maximaal 46 uur/week.<sup>2</sup> Desondanks ervoeren veel studenten een (te) hoge studiedruk.
Door nauwe samenwerking tussen de masteropleiding en Co-Raad VU, belangenbehartiger van masterstudenten geneeskunde, konden de resultaten besproken worden met een grote groep betrokken coassistenten. Uit dit overleg kwamen waardevolle toevoegingen voor de interpretatie van de resultaten. Zo bleek de reistijd een grote bijdrage te leveren aan de studiedruk. Studenten reizen veelal met het openbaar vervoer en wonen niet altijd in Amsterdam. Doordat coschaplocaties onderling niet geruild mochten worden konden reistijden fors oplopen.
Coassistenten kunnen gebruik maken van overnachtingsmogelijkheden bij vergelegen affiliaties. Studenten stelden voor om onderling coschappen te kunnen ruilen en om bij meer locaties deze overnachtingsoptie aan te bieden, om zo reistijd verder te beperken.
Daarnaast noemden coassistenten factoren als een bijbaan en het gevoel jezelf elke dag te moeten bewijzen aan andere praktijkbegeleiders, die beiden extra druk geven.
Lessons learned (implicaties voor de praktijk):
De masteropleiding heeft in samenwerking met de Co-Raad vervolgacties ingezet. Vanaf begin 2026 wordt het mogelijk coschappen onderling te ruilen; daarnaast worden de huisvestingsmogelijkheden per locatie herbeoordeeld. De ervaren bewijsdrang wordt meegenomen in de herziening van het mastercurriculum waar momenteel aan gewerkt wordt. De effecten van deze maatregelen zullen in de toekomst worden geëvalueerd.
Dus hoewel de uurbesteding binnen de norm is, ervaren coassistenten een hoge studiedruk, die
multifactorieel bepaald is. Door een constructieve dialoog tussen de opleiding en studenten hebben we concrete oplossingen kunnen vinden. Deze hebben als doel de studiedruk te verlagen en zo bij te dragen aan duurzaam inzetbare dokters van de toekomst.
Referenties (max. 2):
1. https://degeneeskundestudent.nl/wp-content/uploads/2023/01/GS-A4-Onderzoeksrapport-Uurbesteding_DEC2022-1.pdf
2. https://www.nfu.nl/sites/default/files/2020-08/richtlijnenregelingstudentengeneeskunde.pdf
