Context / probleemstelling of aanleiding

Context/probleemstelling of aanleiding:
Innoveren in de zorg wordt steeds meer gezien als mensenwerk en niet alleen als het implementeren van nieuwe technologieën. Een parallelle ontwikkeling is de roep om meer persoonsgerichte zorg. Deze beide bewegingen komen samen in zogenaamde mensgerichte innovatie; een methode uit de designwereld waar veel ervaring mee is opgedaan en die past bij de zorgcontext. Er is echter nog weinig bekend over hoe zorgprofessionals het beste kunnen leren hoe ze mensgericht kunnen innoveren.
Bij het Radboudumc wordt momenteel onderzoek gedaan naar leren innoveren binnen drie leeromgevingen: een negen maanden durend eerstejaars innovatieproject (van Woezik, 2021), een minor voor derdejaars en een leergang voor professionals. Samen met mensen uit de praktijk (patiënten, studenten, zorgprofessionals, onderzoekers en mensen van de innovatieafdeling) en op basis van beschikbare literatuur hebben we ervaring en kennis samengebracht in een framework voor leren mensgericht innoveren in de zorg.
Beschrijving van de interventie/innovatie:
In het framework wordt beschreven hoe zorgprofessionals kunnen leren innoveren. Dit framework kan gebruikt worden voor het vormgeven van omgevingen voor leren mensgericht innoveren. De gedachte is hierbij niet dat iedere zorgprofessional moet leren het gehele innovatieproces individueel te kunnen doorlopen, maar dat ieder kan bijdragen aan een collectief vermogen in zorgomgevingen om te innoveren.
Het framework brengt 11 thema’s samen in een integrale benadering voor ontwerp van leeromgevingen: behoefte-analyse, samenwerken, creatief denken, kritisch denken, waardepropositie, situationeel leiderschap, persoonlijk leiderschap, adaptiviteit, perspectief nemen, empathie en domein kennis.
Ervaringen/analyse van de implementatie:
Meerdere innovatoren en onderwijskundigen, zowel binnen de zorg als daarbuiten, hebben als klankbord gefungeerd om het framework te toetsen aan andere praktijken. Dit heeft geleid tot verdere iteratieve aanpassingen van het framework.
Het framework wordt gebruikt voor de verdere ontwikkeling van genoemde leeromgevingen van het Radboudumc, in samenwerking met de direct betrokkenen.
Lessons learned (implicaties voor de praktijk):
Het framework is ontwikkeld op basis van en met de praktijk voor de praktijk. De uitdaging is daarbij om de complexiteit van zorginnovatie hanteerbaar te maken zonder deze te reduceren of de ‘menselijke maat’ uit het oog te verliezen. Dit framework is dan ook niet bedoeld als blauwdruk of standaard, maar biedt een houvast voor het ontwerpen van leeromgevingen voor mensgericht innoveren in de zorg.
Referenties (max. 2):
van Woezik, T. E. T., Koksma, J. J. J., Reuzel, R. P. B., Jaarsma, D. C., & van der Wilt, G. J. (2021). There is more than ‘I’ in self-directed learning: An exploration of self-directed learning in teams of undergraduate students. Medical Teacher, 43(5), 590–598. https://doi.org/10.1080/0142159X.2021.1885637