Podcast ‘Verhalen uit de wijk’: geleerde lessen voor medisch onderwijs

Informatie
Auteurs
Jambroes
Mac-nack
Seeleman
Organisatie
UMC Utrecht
Congres
Toekomstbestendig onderwijs: op naar een duurzame planeet - Congres 2026
Context / probleemstelling of aanleiding

Context/probleemstelling of aanleiding:
Leren over sociale aspecten van gezondheid staat centraal in public health onderwijs. In het UMC Utrecht gebruiken we hierbij het onderwijsconcept <i>Community Engaged Learning</i> <i>(CEL)</i>, zoals stages bij maatschappelijke organisaties en buurttours waarin studenten kennismaken met sociale organisaties in Overvecht, professionals, vrijwilligers en bewoners.
CEL-onderwijs wint aan populariteit. Zo zet de Universiteit Utrecht in op inbedding van CEL-onderwijs in alle faculteiten. Tegelijk zijn er uitdagingen bij het zorgvuldig uitvoeren van CEL:
-Toenemende druk op wijkorganisaties en bewoners door groeiende vraag om samenwerking vanuit het onderwijs;
-Kennismaking tussen bewoners en studenten is vaak vluchtig wat het delen van complexe levensverhalen bemoeilijkt;
-De setting is onvoorspelbaar: het ligt op voorhand niet vast wie studenten tegenkomen en wat zij leren.
Beschrijving van de interventie/innovatie:
Om deze uitdagingen te adresseren ontwikkelden wij samen met bewoners en een professional een podcast met als doel:
-Onderwijs maken vanuit narratieve geneeskunde ter voorbereiding op werkplekleren in de wijk.
-De koppeling tussen cursorisch onderwijs en werkplekleren versterken.
-Studenten een experimenteer- en leerruimte bieden die in de praktijk vaak ontbreekt.
We interviewden mensen uit het netwerk van onze ervaringsdeskundige in Overvecht, die hun levensverhalen en adviezen voor geneeskundestudenten deelden. Samen met een student van de Hogeschool voor de Kunsten ontwikkelden we meerdere afleveringen. Met geneeskundestudenten onderzochten we hoe deze podcast in het onderwijs kan worden geïntegreerd.
Ervaringen/analyse van de implementatie:
De reacties van de studenten waren uiteenlopend. Sommige studenten herkenden het belang van deze verhalen en kregen meer inzicht in hun eigen privileges. Andere studenten hadden meer begeleiding nodig om niet uitsluitend vanuit een biomedisch perspectief te luisteren, maar juist met een meer sociale en open houding.
Lessons learned (implicaties voor de praktijk):
<i>Inhoud podcast</i>
Om persoonlijke verhalen effectief te delen in het onderwijs, is het cruciaal om een goede balans te vinden tussen mensen de ruimte geven hun eigen verhaal te vertellen en het creëren van een omgeving waarin deze verhalen echt tot hun recht komen. Zorg voor een vertrouwelijke en laagdrempelig interviewsetting (bijvoorbeeld door inzet van een ervaringsdeskundige of sleutelfiguur), kies eventueel een thema of onderneem samen een activiteit om verhalen levendig en concreet te maken.
<i>Podcast toepassen</i>
Geneeskundestudenten luisteren vaak met een diagnostische perspectief. Onze podcast vraagt om empathisch luisteren en aandacht voor sociale aspecten, wat veel studenten lastig vinden. Stem het onderwijs hierop af met passende opdrachten en vragen.
<i>Wederkerigheid</i>
Wederkerigheid binnen CEL kan een uitdaging zijn. Toch deelden de geïnterviewden ‘hun aflevering’ met zorgverleners, die deze vervolgens weer met collega’s deelden. Dit zorgt voor een unieke vorm van wederkerigheid: geïnterviewden krijgen hun verhaal terug in een deelbare vorm waar ze trots op kunnen zijn.
Referenties (max. 2):

Banner
Banner
Banner

‘Zie de mens’ – ontmoet, leer en inspireer tijdens het NVMO Congres 2027 in Groningen.

19, 20 en 21 mei in Martiniplaza Groningen